Α Π Α Γ Ω Γ Η

Του  Βαγγέλη Κ. Χριστοπούλου

Κόντευε μεσημέρι. Ο ήλιος έτσουζε  και τα γίδια βόσκοντας είχαν πάρει συνέπαγα  την καταπράσινη πλαγιά, κατηφορίζοντας στο κεφαλόβρυσο.

Ο Πάνος, από το πυκνό δάσος,  βγήκε σ’ ένα ξάριο, ακολούθησε το περικοπό δρομάκι και πρώτος έφτασε  στην πηγή, που είναι στην άκρη του κάμπου.

Έπλυνε τα χέρια του, γέμισε τις χούφτες του με δροσερό νερό και τo ‘ριξε στα μούτρα του, για να διώξει την κάψα του προσώπου του.

ΟΙ ΑΚΛΑΔΟΥΡΕΣ ΜΙΑΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ

Συνέχεια από προηγούμενο

ΤΟΥ  ΚΩΣΤΑ  Π.  ΜΑΡΙΝΗ

Στο 71 τεύχος της «Νέας Εστίας»  ο κ. Ν. Α  δημοσίεψε για το βιβλίο μου «Α ν τ ί λ α λ ο ι από  το χ ω ρ ι ό   μ α ς» μια κριτική, που αν την πάρουμε για σταφιδόκλημα και θελήσουμε να το κλαδέψουμε, όσο κι αν ψάξουμε σε δάφτο, δε θα βρούμε ν’ αφήκουμε πείρο για «νοικοκύρη», όλο ξεράδια και στερφάδια θα ναι, σαν τα κλήματα που έκαψε ο πάγος εφέτο. Εξόν από τούτο όμως, η κριτική του αυτή είναι και ολότελα αντίθετη από τις κρίσεις, που η ίδια η « Νέα Εστία» έγραψε ως τώρα γι΄ αυτή μου την μελέτη, που δημοσίεψε σε δέκα συνέχειες.....

ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

ΟΛΟΙ ΟΙ ΦΙΛΟΙ ΚΑΙ ΠΑΤΡΙΩΤΕΣ ΟΦΕΙΛΟΥΜΕ ΝΑ ΠΑΡΑΒΡΕΘΟΥΜΕ ΚΑΙ ΝΑ ΤΙΜΗΣΟΥΜΕ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΙΑ ΜΑΣ ΤΟΝ ΜΕΓΑΛΟ ΠΑΤΡΙΩΤΗ, ΦΙΛΟΛΟΓΟ, ΛΑΟΓΡΑΦΟ ΚΑΙ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑ ΚΩΣΤΑ Π. ΜΑΡΙΝΗ ΣΤΗΝ ΤΙΜΗΤΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΟΥ ΔΙΟΡΓΑΝΩΝΕΙ Ο ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΜΑΣ.

ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ Π. ΜΑΡΙΝΗ

                           « Α ν τ ί λ α λ ο ι     α π΄      τ ο    χ ω ρ ι ό    μ α ς»

Η δημοσίευση έγινε στο περιοδικό  Ν.  ΕΣΤΙΑ στον τόμο ΣΤ σελ 1037-1038 το 1929.

Το βιβλίο του κ. Μαρίνη αποτελείται από μια σειρά μελετών λαογραφικού περιεχομένου που δημοσιεύτηκαν σε περασμένα τεύχη της  «Ν. Εστίας» και εκδίδονται τώρα όλες μαζί, διορθωμένες και συμπληρωμένες . Οι μελέτες αυτές είναι εμπνευσμένες απ’ την ζωή των χωρικών της Γορτυνίας κι έχουν γραφτεί στο γλωσσικό της ιδίωμα. Διαιρούνται στις τέσσερις εποχές του χρόνου, ώστε να δοθεί ευκαιρία να παρελάσουν μια – μια όλες οι αδρομερείς σκηνές της ζωής των χωρικών.

ΤΟ ΕΙΚΟΝΟΣΤΑΣΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ

Του  Βαγγέλη Κ. Χριστοπούλου

   Ήταν παραμονή του Αγίου Κωνσταντίνου. Η θεία Μαρία του Μπερέτσου από την Κερπινή, μιας και δεν μπορούσε η  φίλη της η Αρειστίδαινα  φέτος να πάνε  μαζί στο Εικονοστάσι, θα πήγαινε μόνη της, ν’ ανάψει  ένα κερί και το καντήλι.

Το πρωί είχαν πάει οι δυο ανύπαντρες γειτονοπούλες της , που πάντα πήγαινε μαζί τους , να το ανάψουν. Η θεια Μαρία είχε έξι παιδιά.  Ο  γιός της ο  Κώστας ήταν  στην Αθήνα και ο Γιώργος της πολλά  χρόνια  στην Αυστραλία . Πήγαινε και παρακάλαγε τον Άγιο, να τους  έχει καλά και να τους  φέρει μια μέρα κοντά της, πριν κλείσει τα μάτια της.

Ο ΓΕΡΟ ΤΣΙΟΤΣΙΟΛΑΣ 1906 -1993

Του Βαγγέλη Κ Χριστοπούλου

Ήταν γιός του Χρηστάκη Φουρνόδαυλου  (Μποσμή) και της Δέσπως και γεννήθηκε δίδυμος με το Γιάννη τον Μποσμή (Τσαγκαρόγιαννη). Σε πολλά έμοιαζαν με τον αδελφό του. Είχε πυροκόκκινα  μάγουλα, χοντρή μύτη, χοντρά και σαρκώδη χείλη. Τα μάτια του ήταν σαν  καταγάλανες χάντρες σε βαθιές κόγχες. Είχε παχιά φρύδια , στρογγυλό   κούτελο, πυκνά μαλλιά στο κεφάλι, ελαφριά γενειάδα και ένα αιώνιο γλυκό χαμόγελο στο στόμα.......

Σ π η λ ι έ ς τ η ς Γ λ α ν ι τ σ ι ά ς

Σπηλιά του Κυριακόγιαννη

Του  ΧΡΗΣΤΟΥ  Γ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΠΟΥΛΟΥ

Σπηλιά του Κυριακόγιαννη;

Δύο είναι οι βασικοί λόγοι, κατά την γνώμη μου, που μπορούν να κάνουν τους  ανθρώπους να ενδιαφέρονται για τις σπηλιές.  Ο ένας είναι ιστορικός και ο άλλος τουριστικός, δηλαδή πρακτικός.

Όσον αφορά τον πρώτο λόγο, έχουμε να πούμε πως κάθε σπηλιά στην Ελλάδα, σ’ αυτόν τον  αιματοποτιμένο τόπο, με τις τόσες και τόσες περιπέτειες πούχε στη μακραίωνα ιστορία του, είναι κι ένα μνημείο, ένα μνημείο με ιδιάζουσα μορφή κι ιστορία. Η τύχη και η ζωή των προγόνων μας επι  τουρκοκρατίας ήταν πολλές φορές  συνυφασμένη με τις σπηλιές.

Π Α Λ Ι Ο Π Υ Ρ Γ Ο Σ

Του Βαγγέλη Κ.Χριστοπούλου

Σε μια από τις  βόρειες χαμηλές πλαγιές του Μαινάλου, σ’ ένα πλάτεμα με χούνες, λάκκες και καταράχια είναι χτισμένος ο συνοικισμός της ιστορίας μας, ο  Π α λ ι ό π υ ρ γ ο ς.

Πήρε το όνομά του από τον  Φράγκικο πύργο που υπήρχε εκεί  κοντά, του  οποίου τα ερείπια  παραμένουν ακόμα και σήμερα .

Ο Παλιόπυργος ήταν  ένας μικρός αγροτοποιμενικός συνοικισμός, η αρχή του οποίου χάνεται στο βάθος του χρόνου. Σημαντικός και αγαπημένος για όσους από μας ζήσαμε  εκεί.....

ΟΙ ΠΡΟΠΑΝΤΕΣ

ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ  Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ
               

Η Γορτυνία , ορεινή επαρχία με βραχώδη εδάφη,  είναι γεμάτη  από επιφανειακές  σπηλιές, καταβόθρες,   τρύπες και πρόπαντες. Όταν σκάβεται η γη της, για να γίνει κάποιο έργο ή  κάποιος δρόμος, φαίνονται  γουβώματα άλλοτε αβαθή και άλλοτε βαθιά   και είναι  εμφανείς παντού οι  σταλαγμίτες και σταλακτίτες.  Είναι βέβαιο  ότι  στο υπέδαφός της,   υπάρχουν και πολλές υπόγειες σπηλιές αγεωγράφητες, ανεξερεύνητες, που στον τόπο μας τις ονομάζομε  πρόπαντες.

ΤΟ ΣΠΑΣΜΕΝΟ ΚΑΝΑΤΙ

ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ  Κ. ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

      Στον Αντρέα Γ. Γούνη..................

Στο σπίτι τους είχαν ένα ξύλινο κανάτι που έπιανε μέσα δυο οκάδες .  Το στόμα του το σκέπαζε ένα πλατύ καπάκι, είχε ένα ωραίο χερούλι και  ήταν δεμένο  με  τρία όμορφα στεφάνια από ξύλο επίσης. Ήταν  φτιαγμένο από κέδρο και ανέδιδε  συνέχεια την χαρακτηριστική  μοσχοβολιά του.

Όπως έλεγαν το είχε  φτιαγμένο με τα χέρια του ο παπούς τους, ο πατέρας  του πατέρα τους, και γι αυτό το πρόσεχαν σαν τα μάτια τους.........

ΑΓΡΙΟΓΟΥΡΟΥΝΑ ΣΤΗ ΜΑΥΡΟΜΑΝΤΗΛΟΥ

ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ Κ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ   
 Λόγος που δεν είναι αληθινός, δεν βγαίνει από το στόμα του Παπά-Βασίλη.  Το είπε στο Σπύρο το Μαύρακα:

__Τι κάθεστε!  Χθες είδα στην Παναγιά τη  Μαυρομαντηλού , ένα  γουρούνι κατάμαυρο και στις Δασκαλέϊκες χούνες πάνω από είκοσι αγριογούρουνα! Τι κάνετε  και τεμπελιάζετε εδώ στην πλατεία;

ΝΕΟΣΥΣΤΑΤΗ ΕΤΑΙΡΙΑ

ΤΟΥ ΒΑΓΓΕΛΗ Κ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΥ                     Απέναντι στη μισάνδρα μας, όταν ξάπλωνα στο κρεβάτι, έβλεπα κρεμασμένη τη μαγκούρα και τη  γκλίτσα μου. Τότε έμπλεκε η σκέψη μου και ατέλειωτες συζητήσεις γίνονταν μέσα μου. Αυτά τα συμμετρικά ραβδιά, με το στρογγυλό κεφάλι και την σκαλισμένη και όλο κεντίδια   γκλίτσα  μού θύμιζαν τους γέρους, που  πάνω τους στύλωναν το κουρασμένο κορμί τους. Τους νιους που καμάρωναν  κρατώντας το περίτεχνο κλιτσοράβδι τους και κόρδωναν το λυγερό τους σώμα.

Ο ΜΥΛΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΕΟΥ

Του Βαγγέλη Κ Χριστοπούλου.
 Η θεια Βαγγελιά, αν έβρισκε πλάκωση στο μύλο και ήταν να γυρίσει αργά το βράδυ στο σπίτι, φοβόταν να περπατά στις ρεματιές και το δάσος. Γι αυτό  σκέφθηκε να πάρει μαζί της τον μεγαλύτερο γιο της, τον Αριστείδη, μιας και η γειτόνισσα και συννυφάδα της ,η Κατερίνη, η  Τσιωτσιολού, δεν θα πήγαινε μαζί της στο μύλο, γιατί είχε αλέσει προ ολίγου χρόνου και είχε πέντε-έξι  ζυμωσιές αλεύρι στο κασόνι της, όπως έλεγε.

ΜΝΗΜΕΣ ΚΑΤΟΧΗΣ

Στου Καρατζά την τρούπα

Γράφει ο ΧΡΙΣΤΟΣ ΧΡΙΣΤΟΠΟΥΛΟΣ

Στο  καιρό της μαύρης κατοχής (1941-1944) δύο ήσαν κυρίως τα προβλήματα του κοσμάκη.  Η αβάσταχτη πείνα και η διαρκής απειλή θανάτου από του κατακτητές, κυρίως από τους Γερμανούς.

Η πείνα στο χωριό μας ενδημούσε από παλιά, αλλά στην κατοχή έγινε ανυπόφορη για τους περισσότερους. Στην ύπαιθρο η απειλή και ο φόβος από τον εχθρό είχε διαβαθμίσεις.

Στα χρόνια 1943-44 οι Γερμανοί κατακτητές , λόγω και της Εθνικής  Αντίστασης είχαν περιοριστεί στα κέντρα της χώρας και από καιρού σε  καιρό, έκαναν επιδρομές στην ύπαιθρο χώρα για εκκαθαρίσεις και αντίποινα........

Χελιδόνια

Του Βαγγέλη Κ.  Χριστοπούλου
Είναι  Σεπτέμβρης και ο  κήπος ακόμη είναι καταπράσινος . Οι λίγες κόκκινες ντομάτες κρεμασμένες ανάλαφρα  στα παλούκια, δίνουν το δικό τους τόνο. Οι αγγουριές απλωμένες  αναρριχώνται και τυλίγουν  με τους βλαστούς και τα κίτρινα λουλούδια τους, τα πράσινα βλίτα, τα σύρματα, τις φράχτες. Εδώ εκεί φαίνονται μισοκρυμμένα  αγγούρια μέσα στην πράσινη χλόη. Πιο πέρα οι ντάλιες με τα πολύχρωμα λουλούδια τους, είναι γεμάτες μέλισσες και πεταλούδες που ρουφάνε το χυμό και παίρνουν την γύρη τους........

ΤΟ ΤΕΛΕΥΤΑΙΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ

Του Βαγγέλη Κ.  Χριστοπούλου

Λογαριάζαμε στην μικρή παρέα του καφενείου και την δική του παρουσία.  Ακόμα δεν είχε έρθει από την Αθήνα και αναρωτιόμαστε.  Τι έγινε;

Μπας και σταμάτησε να λαχταρά το χωριό;

Για τον  Νίκο του Μπιτσίλη μιλάμε, για αυτόν πρόκειται.

Ερχόταν χρόνια και χρόνια στο χωριό, όταν ακόμα ήταν στην ζωή η μακαρίτισσα η μάνα του, η Bγενιά, που τον καλοδεχόταν ............................

ΤΟ ΚΑΛΟΣΩΡΙΣΜΑ ΤΟΥ ΧΡΟΝΗ ΣΤΟ ΧΩΡΙΟ 6.9.2014

Αγαπητέ πατριώτη και φίλε Χρόνη,

Σε καλωσορίζουμε στο χωριό μας μαζί  και όλους τους επισκέπτες φίλους Σουηδούς.

Με μεγάλη χαρά σας υποδεχόμαστε και σας ευχαριστούμε που ήρθατε και πάλι  κοντά μας  Θερμά σας ευχόμαστε ευτυχία,  χαρά και καλή συνέχεια της διαμονής σας  στην Ελλάδα....

ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ Γ. ΔΑΣΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ

                                               

............Και το Λάδωνα το θρυλικό ποτάμι, το πανάρχαιο ποτάμι της ζωής , ο πόνος του ποιητή που ξέρει το χρέος του το τραγούδησε και το τραγουδάνε ακόμα πουλιά, ζωντανά κι άνθρωποι, καθένας με το τραγούδι του και με τη λαλιά του:

ΝΙΚΟΣ Γ. ΔΑΣΚΑΛΟΠΟΥΛΟΣ Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ Ο ΠΟΙΗΤΗΣ

ΤΟΥ ΜΗΤΣΟΥ   ΚΑΤΣΙΝΗ

Ποτισμένος και μεγαλωμένος ο Νίκος Δασκαλόπουλος από του λαού μας τους αγώνες και ταγμένος σ’ αυτούς για την υπεράσπιση της λευτεριάς, της Ανεξαρτησίας, της Προκοπής, της Δικαιοσύνης και πάνου από όλα της Ειρήνης όλου του κόσμου, στάθηκε πάντα ένας μαχόμενος ποιητής και μας έδωσε έργο που δεν μπορεί να μείνει στο περιθώριο.

Γ ε ν ν ή θ η κ ε το 1914 στην Αρκαδία, στην   Κ  Ε  Ρ  Π  Ι  Ν  Η   της Γορτυνίας και πέθανε στην Αθήνα στις 28 Οκτώβρη του 1984. Τέλειωσε το Γυμνάσιο Δημητσάνας, τη Συνεταιριστική Σχολή και γράφυηκε στην Πάντειο, χωρίς όμως να πάρει πτυχίο, γιατί τον βρήκαν τα χρόνια του πολέμου.

Στα 1939 ήρθε στην Αθήνα, βρήκε δουλειά στην ΕΤΜΑ, μα επειδή τα οξέα τον πείραξαν αναγκάστηκε να φύγει. Με την βοήθεια φίλου του γίνεται συνεργάτης σ’ εφημερίδες και περιοδικά του Πειραιά.  Η αρθογραφία του έκανε εντύπωση στον υπουργό Δημητράτο και τον διόρισε γενικό γραμματέα της οργάνωσης μετακίνησης και προστασίας ανέργων....

ΤΟ ΑΛΩΝΙΣΜΑ

Του ΝΙΚΟΥ  ΔΑΣΚΑΛΟΠΟΥΛΟΥ

Μπονόρα ξύπνησε σήμερα ο Γιώργης με τη γυναίκα του. Η δροσιά της αυγής δεν αφήνει να τρίβουν τα στάχυα. Τ’ αλώνι τ’ αποσούρανε  αποβραδύς. Ο Στιχερός1  είναι καλά μπηγμένος αλλά για σιγουριά ο Γιώργης βαράει τις σφίνες με το τζίτζικα του τσεκουριού. Ένα -  ένα τα μισοδέματα στον ώμο τα κουβαλάνε από τη θεμονιά και τα πυθώνουν.....